ጠቕላሊ ወታሃደራዊ ስታፍ ኢትዮጵያ ሽንፈቱ ኣሚኑ: ኣዘዝቲ ሰራዊት ኤርትራ ከኣ ንመሰጋገሪ መንግስቲ’ምበር ንውግእ ክኣትዉ የብሎምን

ጠቕላሊ ወታሃደራዊ ስታፍ ኢትዮጵያ ሽንፈቱ ኣሚኑ: ኣዘዝቲ ሰራዊት ኤርትራ ከኣ ንመሰጋገሪ መንግስቲ’ምበር ንውግእ ክኣትዉ የብሎምን

ኣዳላዊ ኣንፈት – 7 ሓምለ 2026

እዚ ሎሚ ብሓላፊ ስታፍ ኢትዮጵያ ጀነራል ብርሃኑ ጁላ ዝተዛረቦ ዘረባ፡ ኣብ ፖለቲካዊ መልክዕ እታ ሃገር ስንባደ ማዕበል ሰዲዱ’ሎ። ኣብዚ ዝስዕብ መደረኡ፡ https://www.youtube.com/watch?v=UxpyBdTbIxg፡ እቲ መንግስቲ ኣብ “ኩሉ መዳያት ህይወት” ይፈሽል ከምዘሎ ገሊጹ። እዚ ሓላፊ ወተሃደራዊ መግለጺ ጥራይ ዘይኮነስ ታሪኻዊ ምሕሳብ ዝግበረሉ ህሞት እዩ። ንመጀመርታ ግዜ ላዕለዋይ ወተሃደራዊ በዓል ስልጣን እታ ሃገር ዕምቆት ቅልውላው ኢትዮጵያ ብግልጺ ኣሚኑ ኣሎ፡ ማለት ዝተበታተነ ፌደራላዊ ሕብረት፡ ስንኩል ቁጠባ፡ ኣንጻር ናዕብታት ሓይሊ ዘይብሉ ናይ ጸጥታ መሳርሒ፡ ከምኡ’ውን ሕጋውነቱ ንምዕቃብ ዝቃለስ ዘሎ መንግስቲ። ቃላቱ ኣብ ምንቁልቋል ዝርከብ ሃገር፡ ቁጽጽር ዝስእን መንግስቲ፡ ተስፋ ዝስእን ህዝቢ ዘንጸባርቕ እዩ። እዚ ዘረባ’ዚ ዘስዕቦ ትርጉም ካብ ዶባት ኢትዮጵያ ኣዝዩ ዝዝርጋሕ እዩ።

 

እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ፡ ኤርትራ ዋላ’ኳ ስቕ ዝበለ ቅልውላው የጋጥማ ኣሎ። ኣዘዝቲ ሜዳ ኤርትራ፡ ዋላ’ኳ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ እንተዘይተዛረቡ፡ ነቲ ኣብታ ሃገር ጨቢጡ ዘሎ ፖለቲካዊ ዕስለ፡ ቁጠባዊ ምሕንካኽ፡ ጃምላዊ ስደትን ዲፕሎማስያዊ ተነጽሎን ኣጸቢቖም ይፈልጥዎ’ዮም። እቲ ሕጂ ዘሎ ትራጀክቶሪ ዘላቒ ከምዘይኮነ ይፈልጡ እዮም። ኣብ ውሽጣዊ ዕግርግር ኢትዮጵያ ዝኾነ ይኹን ምትእትታው – ብሕብረት ይኹን ብሕቡእ ስርሒታት ይኹን ብፖለቲካዊ ምልውዋጥ – ንኤርትራ ናብ ዘይትኽእሎ መዓት ከም ዝጎትታ ይርድኡ። ቀርኒ ኣፍሪቃ ናብ ሓደገኛ ምዕራፍ ይኣቱ ስለዘሎ፡ እቲ ዞባ ናብ ፖለቲካዊ ምስግጋር ወይስ ናብ ተወሳኺ ዕንወት ይሰጋገር፡ ብወተሃደራዊ መራሕቲ ክልቲአን ሃገራት ዝወስድዎ ውሳኔታት ዝውስን እዩ።

በዚ ምኽንያት’ዚ ባዕሉ ኣዘዝቲ ሜዳ ኤርትራ ናይ ምግታእን ሃገራዊ ሓላፍነትን መንገዲ ክመርጹ ኣለዎም። እቲ ህሞት ንህዝቢ ዝከላኸል መሪሕነት እምበር ነቲ ስርዓት ኣይኮነን ዝጠልብ፤ ዘመነ ዘልኣለማዊ ምልኪ ኣፍልጦ ዝህብ መሪሕነት ናብ ምዝዛሙ ይቐርብ ኣሎ፤ ንኤርትራ እንኮ ተግባራዊ ዝኾነ መጻኢ ሰላማውን ስርዓታውን ናብ ሓድሽ ፖለቲካዊ ስርዓት ምስግጋር ምዃኑ ዝርዳእ መሪሕነት። ሓለቓ ስታፍ ኢትዮጵያ ምእታዉ ንወተሃደራዊ ትካል ኤርትራ ከም መስትያት ከገልግል ይግባእ። ክልቲአን ሃገራት መዋቕራዊ ውድቀት የጋጥመን፣ ክልቲአን ብኲናት፣ ዓፈናን ፖለቲካዊ ሽባነትን ዝደኸማ እየን፣ ክልቲአን ድማ ኣብ ውሽጢ ወተሃደራዊ ትካላተን መንግስታዊያን እምበር ወተሃደራዊ ኣድቨንቸረራት የድልዮም።

ኣብዚ ዘይርጉእ ኩነታት ኣየር ኤርትራዊ ሃገራዊ ጉባኤ ዓፋር ልዑል ጥንቃቐ ክገብር ኣለዎ። ፖለቲካዊ መልክዕ ኢትዮጵያ ብቕልጡፍ ይቕየር ስለዘሎ፡ መንግስቲ ኣብይ ኣሕመድ ናብ ሓደገኛ ምዕራፍ ዘይምርግጋእ ይኣቱ ኣሎ። ሓደ ስርዓት ክደክም ከሎ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ውሽጣዊ ኩነታቱ ንምድሓን ናይ ደገ ምሕዝነት ወይ ከባብያዊ ውክልናታት ይደሊ። EANC ኣብዚ መጻወድያ ክወድቕ የብሉን። ዝኾነ ይኹን ብሃውሪ ኣብ ውሽጢ ኢትዮጵያ ዝውሰድ ምንቅስቓስ፡ ኣብ ውሽጣዊ ናይ ስልጣን ቃልሲ ኣብይ ኣሕመድ ዝኾነ ይኹን ምትእትታው፡ ንሲቪል ዓፋር ኣብ ሓደጋ ዘእቱ፡ ንዳንካልያ ምርግጋእ ዘየሰናኽል፡ ሕነ ምፍዳይ ዝዕድም፡ ልኡላውነት ኤርትራ ዘዳኽም’ዩ። ብተወሳኺ ተኣማንነት ፖለቲካዊ ምንቅስቓሳት ዓፋር ኣጥፊኡ ንዞባዊ ምትላል ተቓላዕቲ ክገብሮም እዩ። EANC ንውሳነታቱ ዳግማይ ክሓስበሉን ኣብ ውሽጣዊ ግጭት ኢትዮጵያ ከም መሳርሒ ክውዕል ክፈቅድ የብሉን።

 

ተቓወምቲ ኤርትራ እውን ስሕበት ናይቲ ህሞት ከለልዩ ኣለዎም። ዘመነ ምፍልላይን መወዳእታ ዘይብሉ ክትዓትን ውደባዊ ምትህልላኽን ኣብቂዑ እዩ። እቲ ዞባ ይቕየር ኣሎ፡ ስርዓታት ይደኽሙ ኣለዉ፡ ኤርትራ ድማ ተወሳኺ ምብትታን ክትሽፍን ዓቕሚ የብላን። ደምበ ተቓውሞ ሓድነቱ ከቀላጥፍ፡ ሓደ ሃገራዊ መድረኽ ክፈጥር፡ ንጹር መሰጋገሪ ፍኖተ-ካርታ ሒዙ ምስ ኣዘዝቲ ሜዳ ኤርትራ ክዋሳእ ኣለዎ። ኣህጉራውያን መሻርኽቲ ንሓደ ስሙር ኤርትራዊ ድምጺ ጥራይ ኢዮም ብዕቱብ ክወስድዎ። መጻኢ ኤርትራ ካብ ደገ ዘይኮነስ፡ ኤርትራውያን ባዕሎም – ሲቪላት፡ ፖለቲከኛታት፡ ወተሃደራዊ ኣባላት – ብሓባር ብምስራሕ ክቐርጽ እዩ።

 

ቀርኒ ኣፍሪቃ ኣብ ታሪኻዊ መስቀላዊ መንገዲ ደው ኢላ ኣላ። ክልተ ወተሃደራዊ መራሕቲ – እቲ ሓደ ኣብ ቅድሚ ህዝቢ ክዛረብ፡ እቲ ካልኣይ ስቕ ኢሉ – ንኽልተ ሃገራት ዝውክሉ ሓደ ዓይነት ህላወኣዊ ሕቶ ዘጋጥመን፡ ሰራዊት ንህዝቢ ድዩ ክከላኸል ወይስ ንውድቀት ሃገር? እቲ ሓላፍነታዊ መንገዲ ንጹር እዩ፡ ኲናት የለን፡ ስግረ-ዶባዊ ምትእትታው የለን፡ ውክልና ዝመልኦ ግጭት የለን፡ ዕድለኛ ምሕዝነት የለን። የግዳስ መሰጋገሪ መንግስታት፡ ሃገራዊ ዘተ፡ ዞባዊ ምርግጋእ፡ ሲቪላዊ-ወተሃደራዊ ምትሕብባር፡ ሰላማዊ ፖለቲካዊ ለውጢ። እዚ ህሞት እዚ ወተሃደራዊ መራሕቲ ክልቲኤን ሃገራት ልዕሊ ውልቃዊ ተኣማንነትን ፖለቲካዊ ጸቕጥታትን ተላዒሎም ከም ሓለውቲ ህላወ ሃገር ኮይኖም ዝሰርሑሉ ህሞት እዩ።

 

ኢትዮጵያ ውድቀት ምእማን ምልክት ድኽመት ዘይኮነስ ምልክት ሓቂ እዩ። ስቕታ ኤርትራ ምልክት ምርግጋእ ዘይኮነስ ምልክት ሓደጋ እዩ። ቀርኒ ኣፍሪቃ ካልእ ኲናት ኣየድልዮን፤ ካብ ዕንወት ንላዕሊ ምስግጋር ዝመርጽ መሪሕነት-ሲቪላውን ወተሃደራውን- የድልዮ። ኤኤንሲ ንውሳነታቱ ዳግም ክሓስበሉ፣ ተቓወምቲ ኤርትራ ክጥርነፉ፣ ኣዘዝቲ ሜዳ ኤርትራ ክዋፈሩ ኣለዎም፣ ወተሃደራዊ ሓይሊ ኢትዮጵያ ድማ ንሰላም ቀዳምነት ክህብ ኣለዎ። ክልቲአን ሃገራት ንስርዓታተን ዘይኮነስ ንህዝበን ዝሕሉ መጻኢ ክመርጻ ኣለወን። እዚ ናይ ጥበብ ህሞት እዩ።